Hanne Adu-Ampoma: ‘In Ghana komen we gewoon thuis’

Van Nederweert naar Weert, via Tilburg naar Amsterdam en met haar hart deels in Ghana. Het leven van Hanne Adu-Ampoma (44) laat zien hoe ver “Weg van Hier” kan reiken, zonder ooit los te raken van waar je vandaan komt. Liefde bracht haar naar de hoofdstad, familie houdt haar verbonden met Weert en Ghana geeft haar een tweede thuis.

Buiten spelen in Nederweert

Hanne groeit op als jongste van drie kinderen van Jan en Riek Verdonschot. “Ik heb een oudere zus Marjon en een broer Peter. We woonden tot mijn dertiende in Nederweert, in de buurt Boeket. Echt op de buiten. Veel ruimte, veel spelen, heerlijk.” Het is het soort jeugd waar ze nog steeds warm op terugkijkt: vrijheid, natuur en het vertrouwde gevoel van een klein dorp waar iedereen elkaar kent. Maar haar leven verandert ingrijpend als haar vader in 1995 overlijdt. Het gezin verhuist daarna naar Weert. “Mijn moeder woont daar nog steeds,” vertelt Hanne. “Oppe Singel, ‘op ut hukske’, in een prachtig huis.” Het is duidelijk: Weert blijft een ankerpunt.

Dans, creativiteit en de eerste stappen

Na de middelbare school kiest Hanne niet voor een standaardpad. Ze volgt eerst een Mbo-opleiding sociaal-cultureel werk in Eindhoven en daarna een creatieve richting: dans- en bewegingstherapie aan Hogeschool Zuyd in Heerlen. “Dans en beweging hebben me altijd getrokken,” zegt ze. “Het is een manier om jezelf te uiten, om verbinding te maken.” Die passie vertaalt zich ook naar werk. In Weert kennen sommigen haar nog van sportschool Body Fiction, waar ze tot 2007 werkte. “Ik gaf daar onder andere streetdance-les. Ik was er meerdere dagen per week te vinden. Echt een hele leuke tijd.”

De wereld groter maken

Rond 2009 vertrekt Hanne uit Weert. Niet meteen naar de hoofdstad, maar eerst naar Tilburg. Daar begint ze aan een nieuwe fase, zowel persoonlijk als professioneel. Ze werkt zo’n vijf jaar in de forensische kliniek De Woenselse Poort van de GGzE (Geestelijke Gezondheidszorg Eindhoven). “Als gedragstrainer,” legt ze uit. “Dat was intens werk, maar ook ontzettend leerzaam.” Het blijkt een voorbode van haar verdere loopbaan.

Liefde in Amsterdam

De echte wending komt niet door werk, maar door de liefde. Tijdens een afterparty na een concert van de Britse zangeres Emeli Sandé in Paradiso ontmoet ze Kofi (44). “Na onze eerste date klikte het meteen,” vertelt Hanne. “We waren eigenlijk meteen onafscheidelijk.” Sinds 2014 zijn ze samen. Eerst pendelt Hanne op en neer, maar al snel wordt duidelijk dat Amsterdam de plek is waar ze samen verder willen. “Voor de liefde ben ik naar Amsterdam gegaan,” verduidelijkt ze.

Ghana: meer dan een vakantieland

Kofi kwam in 1983 als tweejarige samen met zijn moeder naar Nederland. Kofi’s vader was al twee jaar eerder naar Nederland geëmigreerd. Na twee jaar werd Kofi’s broertje Kwame geboren. Nederland, vooral Amsterdam, heeft een grote Ghanese gemeenschap. Er is een band tussen de twee landen vanwege het Nederlandse koloniale verleden in Ghana (zie kader). Kofi’s moeder Yaa Adu-Ampoma overleed helaas op 41-jarige leeftijd (in 2000). Bijzonder is dat er in 2023 in het Nelson Mandelapark in Amsterdam een brug naar haar is vernoemd. “Ze was de eerste Afrikaanse immigrant die gemeenteraadslid werd in Amsterdam Zuidoost. Maar ze was natuurlijk veel meer dan dat”, zegt Hanne zacht.

Gezin als middelpunt

Samen met Kofi bouwt Hanne een gezin op. Samen hebben ze twee zoons: Gyan (10) en Malik (6). “Slim, mooi, lief, energiek en eigenwijs,” zegt Hanne lachend. “Een heerlijke combinatie. In 2021 zijn we getrouwd en heb ik Kofi’s mooie achternaam met trots aangenomen. Dit jaar vieren we dus alweer ons houten huwelijk.” Kofi werkt als supply chain coördinator bij een farmaceutisch bedrijf in Amsterdam. Maar daar blijft het niet bij. “Hij heeft ook zijn eigen bedrijf: Beatlynx Entertainment. Daarmee organiseert hij evenementen en feesten en is hij zelf ook actief als dj en mc”, zegt Hanne trots.
Kofi heeft altijd in de Bijlmer gewoond. De Bijlmer heeft een relatief grote Ghanese gemeenschap in vergelijking met andere delen van Nederland.

Thuis in de Bijlmer

Wie denkt aan Amsterdam, denkt vaak aan grachten en toeristen. Maar dat is niet het Amsterdam van Hanne. “Ik moet eerlijk zeggen dat je me niet zo snel in het centrum vindt,” zegt ze. “Veel te druk en toeristisch. Wij wonen in Zuidoost, de Bijlmer, en we wonen daar heerlijk.” Ze beschrijft haar buurt met zichtbaar enthousiasme. “Veel groen, veel beweging, veel communitygevoel en sociale controle. Dat maakt het echt fijn.” En ze ziet verandering. “Er wordt nu veel geïnvesteerd in het stadsdeel, een stadsdeel wat vroeger niet altijd positief in beeld werd gebracht. Blijkbaar is het ineens hip om hier te wonen. Terwijl de oorspronkelijke bewoners natuurlijk allang wisten hoe mooi de Bijlmer is.”

Werken met mensen die het nodig hebben

Ook in haar werk groeit Hanne door. Na haar tijd in de forensische zorg gaat ze in 2015 aan de slag bij RIBW K/AM, waar ze werkt met mensen met een dubbele diagnose: psychische kwetsbaarheid en verslaving. “Ik begon als begeleider in een beschermde woonvorm in Castricum.”  “Mensen met complex gedrag zijn zeg maar echt mijn ding,” zegt ze nuchter. “En inmiddels ben ik binnen de organisatie doorgegroeid naar een functie van zorgcoördinator.” In Haarlem geeft ze nu leiding aan een team van tien begeleiders op een woonvorm voor cliënten met een dubbele diagnose. “Echt een team met geweldige kanjers,” zegt ze trots.

Vanaf de 17e eeuw was Nederland actief aan de Ghanese kust, die toen bekend stond als de Goudkust. De Nederlanders bouwden daar handelsposten en forten. Een van de bekendste is het kasteel Elmina Castle, dat oorspronkelijk door de Portugezen werd gebouwd en later in Nederlandse handen kwam. Nederland handelde in goud, ivoor en helaas ook tot slaaf gemaakte mensen. De forten langs de kust speelden een rol in de Trans-Atlantische slavenhandel. In 1872 droeg Nederland zijn bezittingen over aan het Verenigd Koninkrijk. Ghana werd op 6 maart 1957 onafhankelijk (van het Verenigd Koninkrijk) en behoort nu tot de meest stabiele Afrikaanse landen. Ghana is 5,7 keer groter dan Nederland en er wonen bijna 36 miljoen mensen.

Thuiskomen

Ghana is een belangrijk onderdeel van hun leven. “We zijn er nu drie keer geweest met het gezin,” vertelt Hanne. “We proberen elke drie à vier jaar te gaan, zodat onze kinderen die connectie houden met dit deel van hun roots.” Die bezoeken zijn allesbehalve toeristisch. “Je verblijft bij familie. Je komt als het ware gewoon thuis.” Hanne beschrijft Ghana als een land vol contrasten en schoonheid. “Mooie mensen, rijke natuur, kunst en cultuur, heerlijk klimaat, muziek en fantastisch eten.” In Ghana draait eten om samen zijn, delen en genieten. Maaltijden zijn vaak rijk, kruidig en vullend met veel gebruik van rijst, cassave, yam, bakbanaan en pittige sauzen.  “Eten is echt verbindend in Ghana. Bij elke gelegenheid wordt er eten geserveerd.” Haar favorieten? “Fufu met soep, jollof en plantain,” somt ze op. “Fufu is zo’n smeuïge bal van cassave en yam. Jollof is een rijstgerecht op basis van tomaat. En plantain – gebakken banaan – is gewoon altijd goed.”

Twee werelden, twee tempo’s

Hanne ziet duidelijke verschillen tussen Nederland en Ghana. “In Ghana draait het veel meer om community. Mensen zijn warm, behulpzaam en respectvol.” Maar er zijn ook praktische verschillen. “In Nederland zijn zaken efficiënter en punctueler georganiseerd. In Ghana is tijd… wat flexibeler,” zegt ze met een glimlach. “Als je, zoals ik, weinig geduld hebt, kan dat best een uitdaging zijn.” Toch dromen zij en Kofi soms hardop. “We fantaseren regelmatig hoe het zou zijn om na ons pensioen in Ghana te gaan wonen.”

Feest, muziek en MOOOD

Naast werk en gezin is er nog een belangrijke pijler in het leven van Hanne: muziek en feest. “We houden van vieren,” zegt ze. “We hebben niet veel nodig: fijne mensen, lekker eten en een goede speaker.” Die liefde krijgt vorm in MOOOD, het feestconcept van Kofi. “Het is een feestje met tropische invloeden en good vibes only.” Wat begon in Amsterdam, vond ook zijn weg naar Weert. “Sinds 2023 organiseren we MOOOD ook daar,” vertelt Hanne. “Eerst bij Jack’s Pub, maar na hun sluiten zijn we verhuisd naar café De Brouwer. Ik sta ook op de DJ line-up,” zegt ze. “Het is echt een hobby, maar wel eentje waar ik heel blij van word. De volgende editie is op zaterdag 23 mei dus als je het leuk vindt; kom even langs zou ik zeggen!”

Gewoon genieten

Hoewel haar leven zich grotendeels in Amsterdam afspeelt komt Hanne zeker twee keer per maand naar Weert. “Mijn familie woont er en ook een aantal van mijn oudste vriendinnen.” Als je haar vraagt naar de toekomst zegt ze: “Ik geniet op dit moment enorm van mijn leven. Mijn gezin, mijn werk, de mensen die ik liefheb, ons leven in Amsterdam. Gewoon doorgaan met genieten. Uiteindelijk hebben we niet veel nodig om het leven te vieren; fijne mensen, lekker eten en een goede speaker!”

Een mooie vaak geciteerde Ghanese spreuk:
‘If the lion doesn’t tell his story, the hunter will’

Betekenis:
Het is belangrijk om je eigen verhaal te vertellen, anders doen anderen dat voor je.
Dit gaat over zelfbeschikking, stem en identiteit.