Joey Engelen: ‘De Rotterdamse mentaliteit van doen en aanpakken past ook bij mij’

Voor Joey Engelen (35) voelt Rotterdam als thuis, maar Weert zit nog altijd diep in zijn hart. De plek waar hij opgroeide, zijn eerste stappen in de politiek zette en leerde dat je vooral moet dóén, bekijkt hij tegenwoordig met enige afstand. Zijn leven nam onderweg een onverwachte en ingrijpende wending die hem dwong stil te staan bij wat er werkelijk toe doet. “Het heeft me geleerd te relativeren.”

Favoriete juf

Joey Engelen wordt geboren in Roermond maar al snel verhuist het gezin, bestaande uit vader John, moeder Miranda en zus Fleur naar de Leukerstraat in Weert. Daar wordt zijn broertje Kay geboren. Aan zijn basisschooltijd op Leuken bewaart hij warme herinneringen. “Ik heb daar een fantastische tijd gehad. Juffrouw Elly Tullemans was mijn favoriet.” In 2004 verhuist het gezin naar de Kloosterstraat. “Als ik nu terugdenk aan de vijfentwintig jaar dat ik in Weert heb gewoond, besef ik vooral hoe fijn het is geweest”, vertelt Joey. “Ik kon met familie en vrienden om me heen opgroeien in een stad waar veel voorhanden was, zoals scholen, een zwembad en een bioscoop.”

Van twijfelende student naar de politiek

Joey haalt zijn havodiploma op de Philips van Horne. Daarna begint een periode waarin hij zoekende is. Hij probeert verschillende hbo-opleidingen: Vastgoed en Makelaardij, Human Resource Management en Integrale Veiligheid. Geen van de studies weet hem echt te grijpen. Achteraf weet hij waarom. “Ik worstelde in die tijd behoorlijk met mijn geaardheid. Dat had een grote impact waardoor studie niet de hoogste prioriteit had.” Om de druk wat van de ketel te halen, schrijft hij zich in bij Gilde Opleidingen. De eenjarige opleiding bevat ook een stage. Daarvoor neemt hij contact op met Karin Straus, Tweede Kamerlid uit Roermond. Die stage in 2011 verandert veel. “Het was voor mij een eyeopener. Ik ontdekte dat politiek mij echt boeide. Het was een bevestiging: hier wil ik iets mee.”
Joey kiest daarna voor de opleiding Bestuurskunde. De stap naar de politiek blijkt uiteindelijk logisch. Van jongs af aan ziet hij mogelijkheden om Weert beter te maken. “Ik geef toe dat ik van nature een beetje een bemoeial ben”, zegt hij lachend. “Van huis uit leerde ik dat je je mouwen moet opstropen en zaken moet aanpakken. Als ik iets vind of iets wil, dan moet ik vooral iets doen in plaats van kritiek geven vanaf de zijlijn.” Het liberalisme sluit volgens hem het beste aan bij die houding. Vrijheid en verantwoordelijkheid zijn voor hem belangrijke waarden.

‘Snoterkuuk’ in gemeenteraad

De eerste concrete politieke stappen zet Joey binnen de Weerter VVD. Wethouder John Cardinaal woont destijds bij hem in de buurt en neemt hem mee naar een ledenvergadering. Wanneer tijdens die vergadering wordt gevraagd naar een kandidaat voor het partijbestuur, steekt Joey zijn hand op. Vier jaar lang is hij bestuurslid. Daarna volgt de volgende stap: de gemeenteraadsverkiezingen van 2014. Joey is dan 23 jaar oud. Tweehonderdvijfenveertig Weertenaren brengen hun stem op hem uit. De verkiezingsuitslag is voor de VVD echter teleurstellend: de partij gaat van negen naar vijf zetels. “Op de uitslagenavond heb ik daar wel een traantje om moeten laten.” Uiteindelijk krijgt Joey, na het vertrek van Anton Kirkels, toch een plek in de raad.

Een jonge jongen tussen ervaren raadsleden: Joey heeft er zelf nooit al te zwaar aan getild. “Mijn leeftijd vond ik niet zo relevant. De leeftijd van mijn collega’s ook niet. Ik was vooral geïnteresseerd in de persoon achter het raadslid en in de vraag wat we het beste voor Weert konden doen.” Hij kijkt met waardering terug op zijn voormalige collega’s. Van onder anderen Conny Beenders, Nico van den Bent en Wendy van Eijk leerde hij naar eigen zeggen veel. Vooral het belang van samenwerken bleef hem bij.

Emotioneel betoog

Als raadslid richt Joey zich onder meer op jongeren, wonen en de levendigheid van Weert. Hij vindt dat jongeren in hun eigen stad een woning moeten kunnen vinden en dat er voldoende te beleven moet zijn. Een van zijn ideeën is om van de zandwinning een recreatieplas te maken. Inmiddels is het Blauwe Meertje een bekende plek. Ook maakt Joey zich sterk voor meer streetart in het straatbeeld. Samen met wethouder Geert Gabriels opent hij de eerste schilderingen in de parkeergarage onder Cwartier. Later volgen meer muurschilderingen in de binnenstad. Toch wil Joey niet doen alsof het allemaal zijn verdienste is. “Mijn inzet is uiteindelijk niet hetgeen dat telt. Alles is teamwork. Alleen krijg je in de politiek niets voor elkaar.”

Een ander hoofdstuk vormt het debat over de komst van een asielzoekerscentrum naar de Van Hornekazerne in 2015. Joey vindt dat mensen die vluchten voor oorlog en geweld altijd onderdak moeten kunnen krijgen, maar heeft grote twijfels over de voorgestelde locatie en omvang. In de gemeenteraad houdt hij een emotioneel betoog en stemt uiteindelijk als enige tegen. “Voorafgaand aan dat besluit heb ik nachten wakker gelegen. Ondanks dat ik er in de gemeenteraad alleen voor stond, voelde ik me bijzonder gesteund door mijn collega’s. Mijn standpunt werd gerespecteerd en gewaardeerd. Daar ben ik ze tot op de dag van vandaag dankbaar voor.”

Van Weert naar Rotterdam

In 2017 krijgt Joey een baan aangeboden bij de gemeenteraadsfractie van de Rotterdamse VVD. “De grote stad met meer vrijheid trok mij.” Met pijn in het hart neemt hij afscheid van zijn plek in de Weerter gemeenteraad. In 2018 werkt hij op het Binnenhof, als persoonlijk medewerker van een Kamerlid. “Het was fantastisch om onderdeel te zijn van de wondere wereld van het parlement. Als ik het Kamergebouw binnenliep, voelde ik dat ik op een bijzondere plek was.” Tegenwoordig werkt Joey al bijna vier jaar als bestuursadviseur van het college van Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland. Hij is de rechterhand van een gedeputeerde. Het is een intensieve functie, waarin onderling vertrouwen volgens Joey cruciaal is. Daarnaast is hij sinds kort gemeenteraadslid in Rotterdam.

Veiligheid is essentieel 

De havenstad voelt inmiddels als thuis. “De stad is altijd in ontwikkeling. Er is ruimte voor creatieve mensen en ideeën. Kijk naar de Markthal, het Depot en zelfs een surfplek midden in de stad. Rotterdam heeft de allure van een wereldstad, maar gelukkig niet de drukte van Amsterdam.” De Rotterdamse mentaliteit past bij hem. “Mensen zijn hier vaak recht voor zijn raap. Daar houd ik van.”  Toch ziet hij ook uitdagingen. Het verbeteren van de veiligheid staat in de raad hoog op zijn agenda. Veel vrouwen en queerpersonen voelen zich namelijk niet veilig op straat. “Veiligheid is voor mij de basis voor een vrij leven.” Daarnaast blijft het woningtekort een groot probleem. “In Rotterdam investeren we in meer ambtenaren zodat de vergunningverlening versnelt. Hierdoor kunnen er sneller en meer woningen worden gebouwd.”

Meer ‘gruuëts’ zijn

Op afstand kijkt Joey kritisch én liefdevol naar Weert. Hij vindt dat de stad klaar is voor een volgende stap. “Weert heeft veel potentie.” De woningbouwplannen stemmen hem positief. Ook hoogbouw, zoals op het terrein van Wilhelmina’08, moedigt hij aan. “Ik heb altijd gedroomd van een kleine skyline, passend bij het formaat en de identiteit van Weert.” Minder vrolijk wordt hij van de leegstaande winkelpanden in de binnenstad. Hij pleit voor een compacter winkelgebied binnen de Singels en voor een groenere binnenstad. Ook bij het Beekstraatkwartier heeft hij duidelijke wensen. “Ik hoop dat daar historische, karakteristieke architectuur wordt toegepast. Knus, authentiek en groen.” En dan is er nog iets wat volgens Joey vooral de inwoners zelf aangaat: trots. “Online lees ik veel commentaar op Weert, maar daar wordt de stad niet beter van. De Weertenaren mogen best wat meer trots uitstralen.”

Wat het leven hem leerde

Vijf jaar geleden kreeg Joey een harde confrontatie met de kwetsbaarheid van het leven. In zijn ruggenmerg werd een tumor ter grootte van een ei ontdekt. Hij onderging een operatie in het Erasmus MC met risico op zenuwschade en verlamming. De operatie slaagde. Daarna volgden zes weken lang, iedere werkdag, bestralingen. “Dagelijks het Kankerinstituut in Rotterdam binnenlopen deed iets met me”, vertelt hij. Toch kijkt Joey opmerkelijk positief terug op die periode. “Als dit ter sprake komt, zeg ik altijd dat ik blij ben dat ik op mijn dertigste een tumor heb gehad. Het heeft me geleerd waar het leven echt om draait: om gezondheid en om fantastische mensen om je heen die van je houden en voor je klaarstaan.” Een van die mensen is zijn partner Dylan, met wie hij inmiddels anderhalf jaar samen is. “Hij is mijn anker in tijden dat het leven wat zwaarder is. Daar ben ik hem ontzettend dankbaar voor. Ik kan tegenwoordig alles veel beter relativeren. Ik maak me alleen nog zorgen om dingen die er echt toe doen.”

As ich burgemeister woor!

Vroeger zei Joey dat hij burgemeester van Weert wilde worden. Hoe denkt hij daar nu over?  “Het lijkt me nog steeds een fantastisch ambt. Je kunt echt iets voor mensen betekenen en bijdragen aan het beter maken van een stad.” Of hij ooit terugkeert naar Weert? Dat laat Joey even in het midden. “Bel me als er een vacature is”, zegt hij met een knipoog.