mooi
mens
CULTUUR
SPECIAL
Johannie van Tuel, cult
docent en creatieve duize
Na de Pedagogische Academie doorliep Johannie van Tuel de vijfjarige Tehatex-opleiding in Maastricht. Zij studeerde af in de richtingen
schilderen en grafische technieken en behaalde haar eerstegraads onderwijsbevoegdheid tekenen. Aan de Fontys Hogeschool Zuyd voegde
ze daar in 2009 een master Kunst en Educatie aan toe.
Zij werkt al dertig jaar als docente tekenen en schilderen bij Rick maar geeft ook in kleine groepen les in haar eigen atelier. Daarnaast is
ze actief als schilder, in opdracht of eigen werk. Ook schildert ze live op locatie bij feesten, jubilea en evenementen. Vanuit Rick werkt
ze vier dagen per week als cultuurcoach op basisscholen in Weert en Nederweert. Een creatieve duizendpoot dus!
Door Ton Adriaens
Laten we bij het begin beginnen.
Waar groeide je op en waardoor kwam
het dat het kunstvirus, de cultuurmicrobe,
jou te pakken kreeg?
Dat heeft met mijn ouders te maken. Zij sti-
muleerden iedere creatieve ontwikkeling,
vooral op muzikaal gebied. Ik ben geboren
in de Kerkstraat in Weert. Toen ik een jaar
of vijf was verhuisden mijn ondernemende
ouders naar Altweerterheide om aan de
Bocholterweg een tuindersbedrijf te be-
ginnen. Mijn vader werkte toen bij Waltje
Gruythuysen maar het vrije ondernemer-
schap trok hen beiden aan. Na verloop van
tijd werden de tuinbouwactiviteiten inge-
ruild voor een meer rendabele kalkoen-
fokkerij. Mijn vader was in zijn spaarzame
vrije tijd altijd met muziek bezig. Hij speel-
de saxofoon bij harmonie St. Jozef en ver-
diende met het bandje ‘De Huidkieës Bro-
thers’ wat bij op bruiloften en partijen. Hij
is nu negentig en musiceert nog steeds. Mijn
ouders stimuleerden dat wij –mijn broer,
mijn zus en ik- ook iets met muziek gingen
doen. Ik heb dan ook geruime tijd klarinet
en piano gespeeld maar mijn passie lag toch
meer bij het tekenen. Al vroeg bleek dat
ik daarvoor een bepaald talent had en als
dat dan door anderen gewaardeerd wordt,
stimuleert dat om door te gaan. Zo mocht
ik als kind een keer thuis alle ramen van
de veranda beschilderen, maar ook op de
basisschool mocht ik vaak bordtekeningen
maken. Op de kleuterschool was juffrouw
Willemien mijn juf. Zij is nu ruim in de ze-
ventig en zit op haar beurt nu bij mij op te-
kenles. Onlangs had ze thuis een tekening
gevonden die ik als kleuter had gemaakt
van onze piano. Alle details, de koperen
handvatten, de witte en zwarte toetsen,
zaten erop. Dat waarnemen, observe-
ren zat er toen al in en is ook nu nog heel
herkenbaar in mijn huidige portretten.
Het ligt mij niet om iets precies te doen vol-
gens de volgorde en instructie van een an-
der. Vandaar dat ik de muziek met zijn no-
tenschrift vaarwel zei en later, op de havo,
de leervakken niet bijster interessant vond.
De vrijheid van het tekenen en schilderen
enerzijds maar anderzijds toch ook de be-
hoefte aan een beroep, aan een inkomen,
brachten mij tot de keuze van docent teke-
nen. Mijn professie is niet in de eerste plaats
schilder. Mijn beroep is docente. Ik wil iets
overdragen en mensen tijdens de teken- of
schilderles helpen in hun zoektocht naar
wat bij hen past. Als je tekent of schildert
wil je toch iets overbrengen, een verhaal
vertellen. Schilderen is een middel, een
taal, en geen doel op zich. Ik leer cursisten
goed waar te nemen en hun verhaal op hun
manier op doek of papier weer te geven.
Schilder
Heb je een voorkeur voor een bepaalde
kunstzinnige stroming of stijl van werken?
Dan is dat toch vooral het Realisme. Ab-
stracte schilderkunst is niet zo mijn ding.
Mijn eigen werken zijn bijna altijd portret-
ten, schilderen naar de waarneming. Ook
als docent schilderen/tekenen ligt daar
mijn expertise. Maar je moet ook kunnen
zien hoe iets geschilderd is. Je moet verf
kunnen zien, verflagen en materiaal leve-
ren een bepaalde structuur op en kunnen
22
